TuoiTot.comTuổi Tốt
Tuổi khi chuyển nhà, mua xe, làm ăn

Xem tuổi hợp tác làm ăn: đọc tam hợp, tứ hành xung cho đúng mực

Hai người hợp tác làm ăn có cần hợp tuổi? Cách tra tam hợp, lục hợp, tứ hành xung, can và nạp âm; ví dụ ba người sinh 1984, 1988, 1990 và điều nên ghi vào hợp đồng.

Three Vietnamese adults talking around a low table in a small shop entrance with stacked crates, seen from behind and side, warm late afternoon light

Xem tuổi hợp tác làm ăn theo cách phổ biến là so chi năm sinh (tam hợp, lục hợp, tứ hành xung), so thiên can (hợp, xung) và so ngũ hành nạp âm (sinh, khắc) giữa hai người; ba phép này thường cho kết quả lẫn lộn, nên người hiểu tục lệ chỉ dùng chúng như một góc tham khảo. Cái quyết định một mối làm ăn bền vẫn là năng lực, sự minh bạch và một hợp đồng rõ ràng.

Bài này hướng dẫn cách tự tra ba phép, minh hoạ bằng ba người sinh 1984, 1988 và 1990 để thấy vì sao kết quả hay mâu thuẫn, và đưa ra danh sách những điều nên thoả thuận bằng văn bản trước khi góp vốn, thứ giúp giữ cả tiền lẫn tình.

Ba phép so tuổi và cách đọc phổ biến

Mỗi phép dựa trên một thành phần khác nhau của năm sinh. Muốn tra, trước hết bạn cần biết can chi và mệnh nạp âm của từng người (tính theo năm âm lịch sinh).

PhépSo cái gìĐược coi là hợpĐược coi là kỵ
Theo chicon giáp hai ngườicùng nhóm tam hợp (Thân Tý Thìn, Dần Ngọ Tuất, Tỵ Dậu Sửu, Hợi Mão Mùi) hoặc cặp lục hợp (Tý Sửu, Dần Hợi, Mão Tuất, Thìn Dậu, Tỵ Thân, Ngọ Mùi)cùng nhóm tứ hành xung (Dần Thân Tỵ Hợi, Tý Ngọ Mão Dậu, Thìn Tuất Sửu Mùi)
Theo canchữ đầu của can chiGiáp với Kỷ, Ất với Canh, Bính với Tân, Đinh với Nhâm, Mậu với QuýGiáp với Canh, Ất với Tân, Bính với Nhâm, Đinh với Quý
Theo nạp âmmệnh ngũ hành năm sinhtương sinh: Kim sinh Thủy, Thủy sinh Mộc, Mộc sinh Hỏa, Hỏa sinh Thổ, Thổ sinh Kimtương khắc: Kim khắc Mộc, Mộc khắc Thổ, Thổ khắc Thủy, Thủy khắc Hỏa, Hỏa khắc Kim

Một cặp can hay cặp chi không nằm trong cột hợp lẫn cột kỵ thì coi là bình thường. Với nạp âm, cùng hành thì nhiều người coi là bình hoà. Lưu ý: tứ hành xung là cả nhóm bốn chi, nhưng cách đọc phổ biến nhấn mạnh nhất cặp đối nhau như Tý với Ngọ, Dần với Thân.

Ví dụ ba người tính chuyện mở quán chung

Anh Bình sinh 1984 (Giáp Tý, Hải Trung Kim), chị Thảo sinh 1988 (Mậu Thìn, Đại Lâm Mộc), anh Sơn sinh 1990 (Canh Ngọ, Lộ Bàng Thổ). Can chi và nạp âm lấy từ bảng tính chung của site.

CặpTheo chiTheo canTheo nạp âm
Bình và ThảoTý, Thìn tam hợpGiáp, Mậu bình thườngKim khắc Mộc
Bình và SơnTý, Ngọ xungGiáp, Canh xungThổ sinh Kim
Thảo và SơnThìn, Ngọ bình thườngMậu, Canh bình thườngMộc khắc Thổ

Đọc bảng sẽ thấy ngay vấn đề: cặp Bình và Thảo hợp theo chi nhưng khắc theo nạp âm; cặp Bình và Sơn xung cả chi lẫn can nhưng nạp âm lại tương sinh; cặp Thảo và Sơn bình thường ở hai phép, khắc ở phép thứ ba. Không cặp nào "tốt hết" hoặc "xấu hết".

Nếu chỉ chọn một phép để kết luận, mỗi người có thể đi đến một đáp án khác nhau. Đây chính là lý do người hiểu tục lệ không dùng tuổi để quyết định chọn hay loại một người cộng sự, mà chỉ dùng nó như một chủ đề để hiểu nhau hơn, ví dụ ai nóng tính, ai thận trọng, ai nên giữ vai trò nào.

Tự tra cho hai người bất kỳ

Nếu năm sinh nằm ngoài bảng tra của site, bạn vẫn tự tính được can chi theo quy ước sau rồi so như bảng trên:

  1. Xác định năm âm lịch sinh; người sinh tháng 1, 2 dương lịch tra lịch âm xem đã qua Tết chưa.
  2. Tìm can: lấy số cuối của năm, 0 Canh, 1 Tân, 2 Nhâm, 3 Quý, 4 Giáp, 5 Ất, 6 Bính, 7 Đinh, 8 Mậu, 9 Kỷ. Năm 1984 có số cuối 4 nên can Giáp.
  3. Tìm chi: lấy năm trừ 4 rồi chia 12, dư 0 Tý, 1 Sửu, 2 Dần, 3 Mão, 4 Thìn, 5 Tỵ, 6 Ngọ, 7 Mùi, 8 Thân, 9 Dậu, 10 Tuất, 11 Hợi. Năm 1984 trừ 4 được 1980, chia hết cho 12 nên chi Tý.
  4. Tra mệnh nạp âm theo bảng sáu mươi hoa giáp (mỗi cặp hai năm liền nhau chung một mệnh).
  5. So lần lượt chi, can, nạp âm theo bảng ở mục đầu; ghi kết quả từng phép riêng, đừng gộp thành một điểm số.

Tự kiểm can chi: cứ 60 năm can chi lặp lại, nên 1984 và 1924 cùng là Giáp Tý. Nếu phép tính cho ra 1984 là Giáp Tý thì 1985 phải là Ất Sửu, 1986 là Bính Dần; đếm tiếp vài năm để chắc mình không lệch.

Những điều nên thoả thuận bằng văn bản trước khi góp vốn

Phần lớn mối làm ăn tan vỡ không phải vì "khắc tuổi" mà vì những điều sau không được nói rõ từ đầu:

  • Mỗi người góp bao nhiêu, bằng tiền hay tài sản, định giá tài sản góp thế nào.
  • Tỷ lệ chia lợi nhuận và chia lỗ; lợi nhuận giữ lại bao nhiêu để tái đầu tư.
  • Ai quyết định việc gì: mua hàng, thuê người, ký hợp đồng lớn; việc nào phải cả nhóm đồng ý.
  • Lương hoặc thù lao cho người trực tiếp làm, tách khỏi phần chia lợi nhuận.
  • Sổ sách: ai giữ, bao lâu đối chiếu một lần, tài khoản ngân hàng đứng tên ai.
  • Cách rút lui: một người muốn rút thì phần vốn được tính lại thế nào, người còn lại có quyền mua trước không.
  • Khi mâu thuẫn không tự giải quyết được thì nhờ ai hoà giải hoặc giải quyết theo cách nào.
  • Hình thức pháp lý: hộ kinh doanh, công ty hay chỉ là hợp đồng hợp tác; mỗi hình thức có trách nhiệm khác nhau.

Một bản thoả thuận như vậy có thể chỉ dài hai trang, nhưng nó trả lời trước những câu hỏi mà khi đã có tiền vào ra thì rất khó hỏi. Với hình thức công ty, các điều này còn cần được ghi vào điều lệ.

Năm bắt đầu việc chung: người ta xét tuổi ai trong nhóm

Khi nhóm ba người tính mở quán, ông bà mỗi nhà lại hỏi "năm nay có hợp không". Với việc làm ăn, phép được nhắc nhiều nhất là tam tai, còn kim lâu và hoang ốc vốn thuộc việc làm nhà và cưới hỏi. Dưới đây là kết quả tam tai của ba người theo bảng tính chung của site.

NgườiCan chiTam tai 2027Tam tai 2028
Anh Bình 1984Giáp Týkhôngkhông
Chị Thảo 1988Mậu Thìnkhôngkhông
Anh Sơn 1990Canh Ngọkhôngcó

Theo quy ước phổ biến, năm 2027 (Đinh Mùi) cả ba người đều không có tam tai; sang năm 2028 (Mậu Thân), anh Sơn tuổi Ngọ bước vào năm tam tai thứ nhất. Tuổi Tý và tuổi Thìn có tam tai vào các năm Dần, Mão, Thìn, không rơi vào hai năm này.

Nhiều nhóm làm ăn lấy tuổi người góp vốn nhiều nhất hoặc người đứng tên giấy phép để xét. Nếu nhóm của anh Bình định khai trương năm 2028 và để anh Sơn đứng tên hộ kinh doanh, các gia đình có thể sẽ góp ý. Nhưng thời điểm mở quán nên do mặt bằng, vốn và mùa vụ quyết định; nếu mọi thứ sẵn sàng, có thể để người không vướng đứng ra mở hàng, còn giấy tờ vẫn ghi đúng người chịu trách nhiệm.

Khi người nhà phản đối vì "tuổi xung"

Tình huống hay gặp: bạn định góp vốn với một người bạn tin tưởng, nhưng bố mẹ nghe năm sinh liền bảo "tuổi Tý với tuổi Ngọ xung nhau, làm ăn không bền". Nếu cãi lại bằng lý lẽ tin hay không tin, cuộc nói chuyện thường đi vào ngõ cụt. Cách tốt hơn là cho bố mẹ thấy bạn đã cân nhắc kỹ những điều cụ thể.

Câu nói mẫu: "Theo cách tính phổ biến thì tuổi hai đứa con xung theo chi, nhưng nạp âm lại sinh nhau. Con không dựa vào tuổi để chọn, con đã làm việc với bạn ấy hai năm, và hai đứa đã viết thoả thuận góp vốn, ai giữ tiền, ai quyết việc gì, rút vốn thế nào. Bố mẹ đọc giúp con xem còn thiếu gì không?"

Mời người lớn đọc bản thoả thuận là cách hay, vì họ thường có kinh nghiệm thật về chuyện làm ăn, góp vốn, nợ nần. Từ chỗ phản đối vì tuổi, cuộc nói chuyện chuyển sang góp ý thực tế, có lợi cho bạn hơn nhiều.

Nếu bố mẹ vẫn lo, có thể đề nghị bắt đầu nhỏ: góp một phần vốn trước, làm thử vài tháng, đối chiếu sổ sách hằng tháng, rồi mới góp thêm. Cách đi từng bước này giảm rủi ro thật, và cho cả gia đình thời gian để thấy người cộng sự làm việc thế nào, điều mà không phép so tuổi nào cho biết được.

Dùng tuổi như một lời nhắc tìm hiểu nhau

Có một cách dùng tục so tuổi khá hữu ích: coi mỗi kết quả "xung" hay "khắc" là gợi ý để hai bên hỏi nhau những câu thường bị bỏ qua. Nếu theo cách tính hai người xung nhau, hãy hỏi: khi bất đồng, mỗi người thường phản ứng thế nào? Ai là người chốt cuối cùng? Nếu nạp âm khắc, hãy hỏi: người nào dễ áp đảo người kia trong bàn bạc, và làm sao để tiếng nói của người còn lại không bị át đi?

Ngược lại, kết quả "hợp" không nên làm bạn lơi lỏng. Hai người hợp tuổi vẫn có thể bất đồng về tiền, về thời gian bỏ ra, về hướng phát triển. Tục lệ không hứa hẹn điều gì về kết quả kinh doanh; nó chỉ là một lăng kính văn hoá để nhìn vào quan hệ giữa người với người.

Nói cho cùng, người cộng sự đáng tin là người giữ lời, minh bạch tiền bạc và cùng chịu trách nhiệm khi khó khăn. Những phẩm chất đó chỉ có thể kiểm chứng qua thời gian làm việc cùng nhau, không qua năm sinh. Một mùa cao điểm bận rộn, một lần thua lỗ nhỏ, một lần phải chia lại việc là những lúc thấy rõ nhất người cộng sự là người thế nào.

Câu hỏi thường gặp

Hai người tuổi xung có nên hợp tác làm ăn không?

Tục so tuổi chỉ là một góc tham khảo và thường cho kết quả lẫn lộn giữa các phép. Quyết định hợp tác nên dựa vào năng lực, sự tin tưởng đã kiểm chứng và một thoả thuận góp vốn rõ ràng bằng văn bản.

Tuổi Giáp Tý hợp làm ăn với tuổi nào theo cách tính phổ biến?

Theo chi, Tý cùng nhóm tam hợp với Thân và Thìn, lục hợp với Sửu. Theo can, Giáp hợp với Kỷ. Theo nạp âm, Hải Trung Kim được Thổ sinh và sinh Thủy. Ba phép thường không trùng nhau ở cùng một người.

Nên ưu tiên phép so chi, can hay nạp âm?

Không có thứ tự ưu tiên thống nhất. Nhiều người xem chi trước vì quen thuộc, có người coi nạp âm quan trọng hơn. Vì kết quả hay mâu thuẫn, nên xem cả ba như thông tin tham khảo, không cộng thành điểm để kết luận.

Hợp tác với người thân có cần xem tuổi không?

Không bắt buộc. Với người thân, điều cần hơn là tách bạch tiền làm ăn với tiền gia đình và viết thoả thuận rõ ràng, vì mâu thuẫn tiền bạc giữa người thân thường khó gỡ hơn với người ngoài.

Mở công ty chung thì lấy tuổi ai để chọn năm khai trương?

Nhiều nơi lấy tuổi người làm giám đốc hoặc người góp vốn nhiều nhất. Việc chọn ngày và người khai trương thuộc tục xông đất, khai trương; còn về pháp lý, công ty cần đăng ký đúng thủ tục bất kể tuổi ai.

Có cần trả tiền nhờ người xem tuổi trước khi góp vốn không?

Không cần chi tiền cho việc này. Can chi, nạp âm và các cặp hợp xung có thể tự tra theo quy ước trong bài. Khoản tiền đó dùng để nhờ người có chuyên môn đọc thoả thuận góp vốn sẽ có ích hơn.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138