TuoiTot.comTuổi Tốt
Năm cưới và kim lâu khi cưới

Lễ xin dâu khi cô dâu phạm kim lâu: trình tự, ai đi, nói gì cho phải lệ

Lễ xin dâu là cách nhiều gia đình giữ năm cưới khi cô dâu phạm kim lâu. Trình tự thường gặp, ai đi, nói gì, chi phí và những điều thực tế nên bàn trước.

A middle-aged Vietnamese mother walks with a young woman in a simple ao dai through a garden gate at dawn, both seen from behind, pale pink light and dewy leaves

Lễ xin dâu là cách nhà trai đón cô dâu về một cách giản dị, ít người, thường làm trước lễ cưới chính, để giữ được năm cưới khi cô dâu vướng kim lâu theo cách tính phổ biến. Thay vì "rước" dâu rầm rộ với đủ hai họ, nhà trai sang "xin", cô dâu theo về, rồi sau đó mới tổ chức tiệc cưới như thường.

Không có một quy trình thống nhất cho cả nước: mỗi vùng, mỗi nhà làm một kiểu. Phần dưới tả những bước hay gặp nhất, cách chọn người đi, những câu nói mẫu, và chi phí, sức người mà gia đình nên tính trước khi chọn cách này.

Xin dâu khác rước dâu ở chỗ nào

Trong đám cưới thông thường, lễ rước dâu là lúc nhà trai đưa đoàn sang nhà gái, có người đại diện nói lời, có quà, có xe, rồi đón cô dâu về trong không khí đông vui. Xin dâu đảo lại tinh thần ấy: ít người, ít nghi thức, không phô trương. Ý nghĩa dân gian là cô dâu "được xin" về nhà chồng chứ không phải "được cưới" trong năm kiêng, nên năm kim lâu được coi như đã tránh.

Sau buổi xin dâu, nhiều nhà vẫn tổ chức tiệc cưới đầy đủ vào một ngày khác, có khi chỉ cách vài hôm, có khi cách vài tuần. Có nơi coi xin dâu là xong việc, chỉ làm thêm một bữa cơm mời họ hàng gần. Có nơi lại để cô dâu ở nhà chồng từ hôm xin rồi tiệc cưới mới làm sau.

Vì cách làm khác nhau nhiều, điều đầu tiên hai nhà cần thống nhất là xin dâu ở nhà mình gồm những gì và kết thúc ở đâu. Nếu bên nội hiểu xin dâu là bỏ hẳn tiệc, còn bên ngoại hiểu là chỉ thêm một bước trước tiệc, thì mâu thuẫn sẽ nổ ra đúng lúc bận rộn nhất.

Khi nào các gia đình chọn xin dâu thay vì lùi năm

Xin dâu thường được chọn khi chờ sang năm sau gây khó thật sự. Những hoàn cảnh hay gặp:

  • Ông bà tuổi cao, sức yếu, mong được thấy cháu lập gia đình trong năm nay.
  • Một trong hai người sắp đi làm việc hoặc học tập xa trong thời gian dài, muốn cưới trước khi đi.
  • Hai người đã sống chung hoặc đã đăng ký kết hôn, nhà gái muốn có nghi thức cho trọn vẹn với họ hàng.
  • Gia đình đã báo ngày cưới rộng rãi trước khi phát hiện tính nhầm tuổi mụ, ví dụ quên tra năm âm của người sinh tháng 1.
  • Cô dâu đang mang thai và hai gia đình muốn tổ chức sớm, vừa giữ lệ vừa không để cô dâu mệt về sau.
  • Nhà trai không xét kim lâu nhưng nhà gái có, xin dâu là điểm gặp nhau để bên nào cũng thấy mình được tôn trọng.

Trong cả sáu trường hợp, xin dâu được chọn vì nó giải quyết một áp lực thực tế. Nếu không có áp lực nào như vậy, lùi sang năm âm lịch kế tiếp, thường chỉ vài tháng, là cách nhẹ hơn cho cả hai bên. Cũng nên nhớ: xin dâu là cách của những nhà coi trọng kim lâu. Nhà không theo lệ này thì không cần làm.

Trình tự xin dâu thường gặp

Một trình tự mà nhiều gia đình miền Bắc dùng, có thể rút gọn hoặc thêm bớt tuỳ lệ nhà:

  1. Hai nhà thống nhất từ trước. Chốt ngày xin dâu, ngày tổ chức tiệc (nếu có), số người đi, cô dâu mặc gì. Bên nhà gái đồng ý rõ ràng là điều kiện đầu tiên.
  2. Nhà trai cử ít người sang. Thường là mẹ chú rể hoặc một người phụ nữ lớn tuổi trong họ, có khi thêm chú rể. Không đi thành đoàn, không xe hoa.
  3. Gặp gỡ ngắn tại nhà gái. Người đại diện nhà trai nói vài lời xin đón cô dâu về, bố mẹ cô dâu đáp lời. Có nhà mời nước, nói chuyện chừng nửa giờ.
  4. Cô dâu theo về nhà chồng. Thường mặc áo dài hoặc trang phục giản dị, đi lặng lẽ. Một số nơi kiêng bố mẹ đẻ đi theo trong buổi này.
  5. Ra mắt gia đình nhà chồng. Cô dâu chào ông bà, bố mẹ, anh chị em bên chồng, ăn một bữa cơm thân mật.
  6. Tổ chức tiệc cưới. Theo ngày đã thống nhất, có thể làm đầy đủ như một đám cưới bình thường, mời cả hai họ.

Trình tự này là mô tả, không phải quy định. Nhiều nhà ở thành phố rút lại chỉ còn bước hai, ba, bốn trong một buổi sáng, rồi tổ chức tiệc vào cuối tuần. Có nhà làm buổi xin dâu vào tháng Chạp của năm cô dâu không vướng, còn tiệc làm sau Tết; khi đó gia đình tính tuổi mụ cho năm âm lịch của buổi xin dâu, không phải năm của tiệc.

Ai đi, đi thế nào: hai mức làm thường thấy

So sánh cách làm giản dị và cách làm đầy đủ hơn, để hai nhà chọn mức hợp với hoàn cảnh:

Câu hỏiCách làm giản dịCách làm đầy đủ hơn
Ai sang nhà gáiMẹ chú rể, có thể thêm chú rểBố mẹ chú rể và một người lớn trong họ
Quà mang theoMột gói trà, bánh kẹo để mời nướcMột mâm quà nhỏ, ít hơn hẳn lễ ăn hỏi
Cô dâu mặc gìTrang phục lịch sự thường ngàyÁo dài, chưa mặc váy cưới
Bố mẹ cô dâuỞ nhà, tiễn con ra cổngCó nhà cử một người thân đi cùng cô dâu
Tiệc sau đóBữa cơm thân mật hai gia đìnhTiệc cưới đầy đủ mời họ hàng, bạn bè

Mức giản dị phù hợp khi hai nhà ở gần, thời gian gấp hoặc ngân sách hạn chế. Mức đầy đủ hợp khi người lớn hai bên muốn mọi thứ trang trọng hơn. Không có mức nào "đúng lệ" hơn; quan trọng là hai bên cùng hiểu và không ai thấy bị coi nhẹ.

Một mẹo nhỏ khi chọn mức: hỏi bà hoặc mẹ cô dâu muốn buổi xin dâu trông như thế nào, vì người bên nhà gái thường là người để ý nhất tới chi tiết của buổi này. Đáp ứng đúng mong muốn của họ quan trọng hơn làm cho to.

Nói gì khi sang xin dâu và khi báo họ hàng

Người đại diện nhà trai không cần một bài nói dài. Vài câu chân thành là đủ, ví dụ: "Thưa anh chị, năm nay tuổi cháu vướng kim lâu, hai nhà đã thống nhất làm theo lệ xin dâu. Hôm nay gia đình nhà em sang xin phép anh chị cho cháu về bên nhà, ít hôm nữa hai nhà sẽ làm tiệc mời họ hàng." Câu này nói rõ lý do, cảm ơn nhà gái và báo trước bước tiếp theo.

Bố mẹ cô dâu có thể đáp: "Hai bên đã bàn kỹ rồi, gia đình nhà em đồng ý. Cháu còn nhiều điều chưa biết, mong anh chị chỉ bảo thêm." Những câu như vậy mang tính chào hỏi, không phải nghi thức bắt buộc, mỗi nhà đổi theo cách nói quen của mình.

Với họ hàng và hàng xóm, nhiều người sẽ thắc mắc vì sao cô dâu đã về nhà chồng mà chưa có tiệc. Một câu giải thích ngắn, giống nhau ở cả hai nhà, giúp tránh những lời đoán già đoán non: "Năm nay tuổi cháu vướng, nên hai nhà làm lễ xin dâu trước, tiệc cưới sẽ mời mọi người sau." Thống nhất câu này từ trước đỡ cho cô dâu phải tự giải thích nhiều lần.

Chi phí và sức người: cái giá thực tế của xin dâu

Hai lần đi lại. Nếu hai nhà ở xa, xin dâu và tiệc cưới là hai chuyến đi riêng cho nhà trai, có khi cả nhà gái. Tiền xe, thời gian nghỉ làm của người lớn cần tính vào.

Hai lần chuẩn bị. Dù xin dâu giản dị, vẫn cần dọn nhà, chuẩn bị bữa cơm, sắp xếp người đón. Với các gia đình đang lo tiệc, thêm một buổi nữa là thêm việc trong thời gian bận nhất.

Chi phí ít hơn tiệc nhưng không bằng không. Quà mang theo, bữa cơm thân mật, trang phục cho cô dâu. Đặt một mức chi cụ thể cho buổi xin dâu từ đầu để không phát sinh.

Sức khoẻ cô dâu. Cô dâu phải qua hai buổi chào hỏi, đi lại, có khi chuyển chỗ ở. Nếu cô dâu đang mang thai hoặc sức khoẻ không tốt, nên chọn mức giản dị nhất và để cô được nghỉ ngơi.

Giấy tờ không phụ thuộc vào lễ. Xin dâu hay tiệc cưới đều không thay cho đăng ký kết hôn. Hai người nên chủ động làm giấy tại cơ quan đăng ký hộ tịch nơi cư trú, trước hoặc sau buổi xin dâu đều được.

Những điều nên tránh khi làm lễ xin dâu

Tránh biến xin dâu thành một buổi rầm rộ thứ hai. Nếu đi thành đoàn, xe hoa, mời nhiều khách thì về tinh thần đã giống rước dâu, mà chi phí lại gấp đôi. Nhiều gia đình rơi vào cảnh này vì mỗi bên muốn thêm một chút, cuối cùng thành hai đám cưới.

Tránh chọn xin dâu chỉ vì ngại nói chuyện lùi năm. Nếu áp lực thời gian không có thật, lùi vài tháng qua Tết thường nhẹ nhàng hơn mọi phương án khác, và người lớn hai bên cũng ít phải đi lại hơn. Tránh để cô dâu không được hỏi ý. Xin dâu xuất phát từ lệ xét tuổi cô dâu, nhưng chính cô dâu là người phải đi lại, chào hỏi và thích nghi với nhà chồng sớm hơn dự kiến. Cô có quyền nói mình muốn làm thế nào, ở lại nhà chồng từ hôm đó hay về nhà đẻ chờ ngày tiệc.

Tránh mời người làm nghi lễ có thu phí với lý do "xin dâu phải có người làm mới linh". Lễ xin dâu theo nếp nhà là việc của hai gia đình, không cần dịch vụ trả tiền nào. Cuối cùng, tránh coi xin dâu là cách "lách" để rồi cảm thấy áy náy. Nếu hai nhà đã thống nhất, đó là một lựa chọn trọn vẹn theo tục lệ, không cần ai phải chịu điều tiếng.

Câu hỏi thường gặp

Xin dâu có cần làm tiệc cưới sau đó không?

Tuỳ lệ từng nhà. Nhiều gia đình vẫn làm tiệc cưới đầy đủ sau buổi xin dâu, có nhà chỉ làm bữa cơm thân mật. Hai bên nên thống nhất từ đầu để không hiểu lầm.

Ai nên đi xin dâu bên nhà trai?

Theo cách làm phổ biến, mẹ chú rể hoặc một người phụ nữ lớn tuổi trong họ đi, có thể thêm chú rể. Mức đầy đủ hơn thì có cả bố mẹ chú rể và một người đại diện họ.

Xin dâu có thay cho đăng ký kết hôn không?

Không. Xin dâu là nghi thức gia đình theo tục lệ. Quan hệ vợ chồng chỉ được pháp luật công nhận khi đăng ký kết hôn tại cơ quan đăng ký hộ tịch nơi cư trú.

Cô dâu có phải mặc váy cưới khi xin dâu không?

Thường là không. Cô dâu hay mặc áo dài hoặc trang phục lịch sự, để dành váy cưới cho ngày tiệc. Mỗi nhà có thể chọn khác, miễn hai bên đồng ý.

Xin dâu cách tiệc cưới bao lâu là hợp lý?

Không có quy định chung. Có nhà làm tiệc ngay vài hôm sau, có nhà cách vài tuần hoặc sang năm âm lịch mới. Khoảng cách nên tính theo sức người và lịch của hai gia đình.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138